اختلال پانیک چیست ؟

می دانستید 10% از افراد جامعه ما مبتلا به اختلال پانیک یا هراس هستند ؟ اختلال پانیک یا هراس گروهی از اختلالات اضطرابی است که حمله ناگهانی داشته و ممکن است تا 10 دقیقه ادامه داشته باشد . حملات این بیماری باید جدی گرفته شود و درمان صورت گیرد در غیر اینصورت زندگی روزمره فرد را مختل می کند . حال باید چیکار کرد ؟ با ما در ادامه همراه باشید .

توضیح اختلال پانیک

اختلال پانیک، یک اختلال اضطرابی است که به صورت ناگهانی و بی‌هشدار ظاهر می‌شود. افراد مبتلا به این اختلال ممکن است تجربه کنند که بدون هشداری از طرف اندام‌های بدنشان، همچون قلب، تنفس یا سیستم گوارش، علائمی شبیه به بیماری‌های قلبی، ریه‌ای یا گوارشی را تجربه می‌کنند. این علائم معمولاً در مدت زمان کوتاهی، معمولاً تا چند دقیقه، شدت می‌یابند و سپس به طور تدریجی کاهش می‌یابند.

علائم حمله‌ی پانیک شامل تنفس سریع و سطحی، ضربان قلب سریع، تعریق، لرزش، درد یا فشار در قفسه‌ی سینه، تهوع یا علائم گوارشی مانند درد معده و احساس از دست دادن کنترل بر روی وضعیت خود می‌شوند. افراد ممکن است در حین حمله‌ی پانیک احساس ترس، وحشت یا از دست دادن عقل خود را تجربه کنند.

علت دقیق اختلال پانیک مشخص نیست، اما عوامل مختلفی می‌توانند در ایجاد آن نقش داشته باشند، از جمله این عوامل می توان به ژنتیک، فشار روانی، تجربه‌های ترسناک در گذشته، مصرف مواد مخدر و الکل، و حتی تغییرات شیمیایی در مغز اشاره کرد.

اختلال پانیک می‌تواند تاثیرات مخربی بر روی کیفیت زندگی فرد داشته باشد، زیرا افراد ممکن است از انجام فعالیت‌های روزمره خود منع شوند و از روابط اجتماعی و حرفه‌ای خود دور شوند. درمان این اختلال شامل روش‌های روان‌درمانی، داروها و روش‌های مدیریت استرس و اضطراب است که به تسهیل مدیریت حملات پانیک و بهبود کیفیت زندگی فرد کمک می‌کند.

علت بروز حملات چیست؟

علت بروز حملات پانیک به طور دقیق مشخص نیست، اما ترکیبی از عوامل فیزیولوژیکی، روان‌شناختی و محیطی می‌توانند در ایجاد آن نقش داشته باشند. برخی از عوامل مهم عبارتند از:

1. فعالیت ناشی از استرس: استرس زندگی روزمره، مانند مسائل مالی، روابط، وظایف شغلی و مشکلات خانوادگی می‌تواند به ظهور حملات پانیک کمک کند.
2. عوامل ژنتیکی: مطالعات نشان داده‌اند که افرادی که خویشاوندان نزدیکی با تاریخچه‌ی حملات پانیک دارند، احتمالاً بیشتر به این نوع اختلالات اضطرابی دچار می‌شوند.
3. تغییرات شیمیایی در مغز: نقش شیمیایی مغز و نواحی مختلف آن، مانند سیستم گاما-آمینوبوتیریک (GABA) و سیستم سروتونین در بروز حملات پانیک مورد بررسی قرار گرفته است.
4. سابقه تجربیات ترسناک: تجربیات ترسناک و وحشتناک در گذشته، مانند تجربیات مرتبط با تصادفات، حوادث و وقوع خطرات، می‌تواند عواملی باشند که به ظهور حملات پانیک کمک کنند.
5. مصرف مواد مخدر و الکل: مصرف مواد مخدر و الکل می‌تواند عوارض جانبی داشته باشد که شامل حملات پانیک نیز می‌شود.
6. انتقال فریبنده‌ی موقعیت‌های ناخواسته: تجربه‌ی یک حمله پانیک در یک موقعیت خاص، می‌تواند باعث ایجاد انتظار برای تکرار آن در شرایط مشابه شود.

هرچند این عوامل ممکن است در ایجاد حملات پانیک نقش داشته باشند، اما بسیاری از افرادی که این عوامل را تجربه می‌کنند، حملات پانیک ندارند. این نشان می‌دهد که ترکیبی از عوامل مختلف ممکن است در هر فرد نقش متفاوتی داشته باشند.

چه زمان دچار حمله پانیک شدید؟

زمانی که علائم پانیک را تجربه می کنید دچار این حمله شدید. در ادامه به صورت متخصر به برخی از آن ها می پردازیم.

علائم جسمی

• تپش شدید قلب : تپش قلب در بیمارانی که اختلال پانیک دارند به حدی است که فرد احساس می کند قلب می خواهد از سینه خارج شود و حتی صدای ضربان را می شنود .
• تنفس تند و احساس خفگی
• تعریق زیاد ( عرق سرد )
• احساس گزگز و بی حسی در دست و پا
• سردرد های شدید

در صورت مشاهده علائم یاد شده بهتر است که از بهترین روانپزشک مشاوره دریافت کنید.

علائم روحی پانیک

• ترس شدید از مرگ به گونه ای که ارتباط فرد با واقعیت قطع می شود .
• افسردگی

علت ایجاد اختلال پانیک

• مشکلات و خاطرات تلخی که فرد در دوران کودکی تجربه می کند . کودکی که مورد تجاوز جنسی قرار می گیرد یا والدین بی توجه یا پرخاشگر داشته یا مورد بدرفتاری اطرفیان قرار گرفته باشد . خاطرات در ناخودآگاه فرد می ماند و در شرایط خاص مانند مشکلات خانوادگی ، شغلی و سایر اختلالات روانی فعال می شود و می تواند منجر به حملات هراس می شود .
• ژنتیک : والدینی که دچار هراس هستند ، احتمال اینکه والدین آنها این اختلال را داشته باشد به طور متوسط 6 برابر افراد است .
• اختلالات فیزیولوژیک : بیماری ریتمی قلبی ، دیابت ، بیماری های غددی و عدم فعالیت درست تیروئید ، مصرف مواد مخدر می تواند منجر به حملات اضطرابی و هراس شود .

عوارض اختلال پانیک

حملات پانیک به طور ناگهانی اتفاق می افتد و ممکن است زندگی روزمره فرد را دچار اختلال کند . افرادی که دچار حملات می شوند اعتماد به نفسشان کاهش می یابد . همچنین فرد نگران نگرش و قضاوت دیگران می شود . در بیشتر موارد از شرایط و اماکنی که باعث تحریک یا بروز حمله می شود ، هراس دارد .

روش های کنترل پانیک

اولین نکته در ارتباط با درمان پانیک کاهش ترس می باشد . حال سوال اینجاست چطور می توان بر این ترس ها غلبه کرد ؟ توجه به آگاهی های ذیل می تواند به کاهش ترس کمک کند :

• به این واقعیت واقف باشید که پانیک صدمه جسمی جدی وارد نمی کند بنابراین ترس از مرگ بی مفهوم است . و ترس تنها یک توهم می باشد .
• صحبت کردن با یک مشاور یا روانپزشک درباره وضعیت خود بسیار کمک کننده است .
• زمانی که حمله هراس ایجاد شد بعد از اتمام آن تمام حالات خود را یادداشت کنید . این کار برای اینست که برای مقابله با حملات بعدی آماده باشید و آن را کنترل کنید . سعی کنید در حین حمله به مرگ فکر نکنید . حتی اگر می توانید در زمان بروز حمله احساسات خود را یادداشت کنید .
• اطلاعات خود را درباره این بیماری زیاد کنید و تجربیات بیماران را در این خصوص بشنوید.
• استفاده از روش های ریلکشن مانند یوگا کمک کننده است .
• کلیدی ترین نکته در درمان این بیماری ایسنت که پانیک را به عنوان موجودی ضعیف بنگرید .

نتیجه

اختلال پانیک یکی از اختلالت روانی است که باید جدی گرفته شود و برای درمان آن باید به متخصص اعصاب و روان مراجعه کنید .