آلودگی هوا یکی از مشکلاتی است که تاثیر فراوانی بر سلامت جسم و روح افراد می گذارد. این موضوع نه تنها باعث مرگ و میر در افراد حساس می شود بلکه سبب ایجاد پرخاشگری، تنش و افسردگی در افراد دیگر می شود. وجود این علائم در یک جامعه می تواند تاثیر مخربی به جای گذاشته و سبب کاهش کیفیت زندگی افراد شود.
امروزه آلودگی هوا نه تنها در ایران بلکه در دنیا گسترش یافته است و مشکلات متعددی را ایجاد کرده است که باعث می شود این موضوع یکی از مشکلات مهم جهان به شمار آید. آلودگی هوا، وجود گاز های گلخانه ای و ذرات معلق سبب ایجاد مشکلات متعددی مانند حمله قلبی، مشکل تنفسی، اختلالات گوارشی و ریوی و … می شوند که این مشکلات بسیار آشکار هستند اما مشکل جدی دیگری که برای افراد ایجاد می شود تاثیر این ذرات بر مغز انسان ها و افزایش ابتلا به افسردگی است که آلودگی هوا را به یک معضل جدی تبدیل می کند.
تاثیر آلودگی هوا بر سلامت روان
بر طبق تحقیقات محیطی انجام شده در خصوص آلودگی هوا نتیجه حاصل شده است که افزایش آلودگی هوا رابطه ای مستقیم با افزایش مرگ و میر انسان ها دارد. بنابراین می توان گفت به همان میزان که آلودگی هوا بر جسم افراد تاثیر می گذارد می تواند بر سلامت روح و روان نیز تاثیر داشته باشد. معمولا تاثیر آلودگی هوا بر سلامت روان خود را به صورت بیماری هایی مانند استرس، پرخاشگری و افسردگی خود را نشان می دهد. در حالت کلی آلودگی هوا می توان ه سه شکل روی سلامت روح و روان تاثیر خود را بگذارد که عبارتند از:
- ایجاد تغییراتی بر نحوه سازگاری ما با محیط پیرامون
- تاثیر بر رفتار های ما و عملکرد روح و روان
- تاثیر بر رشد و به بلوغ رسیدن مغز در دراز مدت
تغییرات ذکر شده نتایج مختلفی بر زندگی افراد می گذارند برای مثال می توانند سبب تغییرات رفتاری متعددی شوند و فردی که درونگرا است را برونگرا کرده یا برعکس. تاثیر آلودگی هوا بر روان افراد باعث می شود اختلالات روانی در جامعه افزایش یابد و سبب بالا رفتن میزان خودکشی در افراد شود.
یکی دیگر از تاثیرات آلودگی هوا بر روان افراد این است که فرد زودرنج می شود که نتیجه آن نوعی خودبیمار انگاری است که فرد دائما ترس از بماری دارد و به نوعی وسواس تبدیل می شود.
به طور کلی آلوگی هوا با تاثیر بر روان سبب افزایش اضطراب، افسردگی، پرخاشگری و ناتوانی در کنترل خشم، عدم تمرکز، کاهش دید و گاهی تورم مغز می شود. در ادامه چگونگی تاثیر آلودگی هوا بر برخی از موارد ذکر شده را بررسی می کنیم.
- چگونگی تاثیر آلودگی هوا بر پرخاشگری
- چگونگی تاثیر آلودگی هوا در بروز خودبیمارانگاری
- ارتباط آلودگی هوا و میزان سازگاری افراد
- تاثیر آلودگی هوا بر عملکرد مغز
همانطور که در قسمت های قبل اشاره کردیم آلودگی هوا سبب بالا رفتن آمار ابتلا به بیماری هایی مانند استرس، زود رنجی، افسردگی و … می شود. بنابراین آلودگی هوا علاوه بر ایجاد مشکلات روان تنی با تغییراتی که در سطح مواد شیمیایی مغز ایجاد می کند می تواند سبب بروز بیماری های روانی شده و میزان خشونت و پرخاشگری فرد را افزایش دهد. افراد بر اساس ژنتیک و عادات های خود در این شرایط واکنش های متفاوتی نشان می دهند اما معمولا میزان تحمل افراد نسبت به تغییرات و فشار های اجتماعی به دلیل بالا رفتن استرس، کاهش می یابد. بالا رفتن خشونت افراد و واکنش های سنگینی که نسبت به مشکلات از خود نشان می دهند حتی اقتصاد جامعه را تحت تاثیر قرار می دهد زیرا باعث آسیب های روحی و روانی می شود که معمولا افراد را از کار می اندازد.
آلودگی هوا به طور کلی باعث ایجاد مشکلات ذهنی و روانی زیادی می شود و می تواند باعث ایجاد مشکلاتی در تمرکز و زود رنجی فرد شود. فرد در این شرایط احساس ترس درباره سلامت خود دارد و دائما احساس بیماری می کند. به همین دلیل فرد مداوم به پزشک مراجعه می کند و درخواست ارزیابی و انجام آزمایش دارد و به دنبال پیدا کردن بیماری در خود است.
زمانی که هوا آلوده است فرد بیشتر احساس خستگی می کند و همین احساس خستگی ذهنی باعث می شود فرد نتواند با جامعه و مشکلات خود سازگاری پیدا کند. این افراد با مشکلات کوچک پیش آمده دچار استرس شده و نرسیدن اکسیژن کافی به مغز سبب افزایش واکنش های استرسی فرد و گرفتن تصمیمات غیر عقلانی می شود. بنابراین میزان سازگاری این افراد با مشکلات اجتماعی پیش آمده پایین می آید.
آلودگی هوا می تواند به علت تاثیراتی که روی مغز می گذارد سبب ایجاد اختلالاتی در رشد مغز و کاهش عملکرد آن شود. در مورد آلودگی هوا روی حیوانات تحقیقاتی انجام شده است که نشان می دهد اگر موجود 10 ماه هر روز 6 ساعت در آلودگی هوا قرار گیرد مغز او نارس می ماند و سبب اختلال تمرکز می شود. بنابراین آلودگی هوا نه فقط خودمان بلکه مغزمان را نیز تحت تاثیر قرار می دهد.
سرب موجود در هوای آلوده بر روح و روان انسان چه تأثیراتی دارد؟
وجود سرب در هوا می تواند بر جسم و روح فرد تاثیر بگذارد و این تاثیر شامل موارد زیر است:
- کاهش کارایی فرد و کم شدن عملکرد
- زیاد شدن استرس
- کاهش شنوایی حسی حرکتی
- مشکل در یادگیری کودکان
ممکن است افزایش سرب در هوا به علت استفاده از سوخت های نا مرغوب باشد که این سرب باعث می شود کودکان دچار اوتیسم و بیش فعالی شده و یا میزان یادگیری و تمرکز آن ها کاهش یابد.
یکی از مضرات آلودگی هوا فراموش کاری و آلزایمر است که در ادامه آن ممکن است افراد به پارکینسون مبتلا شوند. سیستم عصبی در مقابل آلودگی هوا و واکنش هایی که می دهد تضعیف می شود و با اختلالات روحی مانند افسردگی و استرس و … همراه است. زمانی که میزان ذرات معلق موجود در هوا بیش از حد می شود می تواند باعث مشکل در ارتباط افزاد با یکدیگر شده و همچنین افسردگی و بی قراری را در افراد بیشتر کند. این مشکلات کیفیت زندگی افراد دیگر را کاهش می دهد.
مهم ترین عارضه آلودگی هوا چیست؟
بیشترین تاثیری که آلودگی هوا بر روان افراد می گذارد استرس است که این استرس مضرات زیادی دارد و ریشه ی بروز بیشتر بیماری های روحی می باشد. استرس با افزایش آلودگی هوا بیشتر می شود و دی اکسید کربن زیادی در هوا آن را شدید تر می کند و باعث ایجاد بیماری های روانی بیشتر می شود.
تاثیر آلودگی هوا بر کودکان
آلودگی هوا می تواند در کودکان باعث کم شدن رشد مغز و پایین آمدن ضریب هوشی آن ها شود که این مشکل بسیار جدی بوده و می تواند برای یک جامعه بسیار خطرناک باشد. به همین دلیل لازم است سران یک جامعه درباره این موضوع چاره اندیشی کرده و از مضرات بیشتر آن جلوگیری نمایند. همچنین همانطور که گفتیم این آلودگی میتواند باعث ضعف عصبی، پرخاشگری، بیش فعالی همراه با عدم تمرکز و اوتیسم نیز شود.
نتیجه گیری
امروزه هوای جهان به دلیل تمام فعالیت های صنعتی و اجتماعی آلوده شده است و این آلودگی همانطور که گفتیم علاوه بر جسم بر روح و روان تاثیر دارد. بنابراین بهتر است در این روز ها به سلامت روان بیشتر توجه شود و در صورت داشتن پیشینه ی بیماری های روحی مرتبا به متخصص اعصاب و روان مراجعه شود تا از پیشرفت بیماری های روحی جلوگیری شود تا یک جامعه سالم داشته باشیم.
عالی بود